Polacy zbadali rzymskie nocniki i znaleźli wyjątkowego pasożyta

20 kwietnia 2026, 10:56

Zespół badaczy z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytetu Warszawskiego i Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego przebadał osady moczu i kału zachowane na wewnętrznych ściankach rzymskich nocników z II–IV wieku odkrytych podczas wykopalisk w Novae (w pobliżu Swisztow w Bułgarii) oraz Marcianopolis (dziś Dewnja). Naukowcy wzięli pod lupę cztery nocniki: trzy z Novae i jeden z Marcianopolis. Do badań nadawały się trzy z nich, gdyż jeden z nocników z Novae został dokładnie wyczyszczony przez konserwatorów.



Ziemia na sznurku

13 grudnia 2007, 00:12

Wyniki, jakie otrzymała agencja NASA z satelitów w ramach misji THEMIS dowodzą, że zorza polarna jest jeszcze bardziej związana ze Słońcem niż dotychczas przypuszczano. Okazuje się bowiem, że cząstki wiatru słonecznego, które wywołują to widowiskowe zjawisko, docierają do Ziemi wzdłuż gigantycznych "lin" pola magnetycznego, które łączą naszą planetę bezpośrenio ze Słońcem.


Peruwiańscy perypatetycy

27 stycznia 2009, 09:06

Na przestrzeni kilkudziesięciu lat geoglifom z peruwiańskich płaskowyżów przypisywano wiele funkcji. Miały być lądowiskami dla obcych, kalendarzem astronomicznym, systemem nawadniającym pustynię czy bieżnią do rozgrywania zawodów. Tomasz Gorka z Uniwersytetu w Monachium przychyla się jednak do koncepcji, zgodnie z którą wzory powstały na potrzeby wiernych – poruszali się oni wzdłuż ścieżek podczas odprawiania rytuałów. Wersję tę uprawomocniają pomiary geologiczne.


Przewodnik z polietylenu

11 marca 2010, 17:08

Większość polimerów to dobre izolatory zarówno dla energii elektrycznej, jak i cieplnej. Naukowcom z MIT-u (Massachusetts Institute of Technology) udało się tak zmienić polietylen - najpopularniejszy z polimerów - że zaczął przewodzić ciepło lepiej niż wiele metali. Pozostał przy tym izolatorem dla elektryczności.


Zmierzyli temperaturę nanocząstek

2 grudnia 2010, 09:59

Nanotechnologom zależy na tym, by kiedyś w przyszłości móc wpływać na pojedyncze struktury i procesy zachodzące w komórce. Nanocząstki doskonale się do tego nadają, bo są małe i da się je zaprojektować pod wykonanie konkretnego zadania. Pobudzone przez pole elektromagnetyczne o częstotliwościach radiowych (RF) mogłyby np. stopić nić DNA, rozproszyć agregaty białek czy uszkodzić jądro. Nie wiadomo jednak, na co je w takich sytuacjach stać, bo do tej pory nie umiano zmierzyć ich temperatury.


Słońce wywołuje erozję na Księżycu

7 grudnia 2011, 13:23

Symulacje przeprowadzone przez NASA dowodzą, że burze słoneczne i związane z nimi koronalne wyrzuty masy (CME) mogą w znacznym stopniu wpływać na erozję powierzchni Księżyca. Takie zjawiska nie tylko są w stanie usuwać zadziwiająco dużo materiału z powierzchni ziemskiego satelity, ale również mogą być główną przyczyną, dla której wiele planet nie posiada atmosfery.


Bozon Higgsa zapowiedzią zagłady wszechświata

20 lutego 2013, 17:48

Joseph Lykken, fizyk teoretyczny z Fermilab, który pracuje też w CERN-ie, informuje, że odkryty niedawno bozon Higgsa jest zapowiedzią końca wszechświata. Co prawda istnienie bozonu Higgsa nie jest jeszcze ostatecznie potwierdzone, ale zdecydowana większość naukowców uważa, że cząstka odkryta w ubiegłym roku jest długo poszukiwanym bozonem


Drukowana zewnętrzna wątroba usuwa z krwi toksyny

9 maja 2014, 12:38

Dzięki drukowi 3D stworzono zewnętrzne urządzenie do usuwania z krwi toksyn. W aparacie przypominającym wątrobę wykorzystano nanocząstki wychwytujące toksyny tworzące pory, które mogą uszkadzać błonę komórkową.


Błąd może spowodować zainstalowanie Windows 10

20 października 2015, 09:27

Microsoft poinformował, że wskutek błędu programistycznego na komputerach niektórych użytkowników Windows 7 i Windows 8.1 doszło do automatycznego zgłoszenia chęci zainstalowania Windows 10. Błąd spowodowała jedna z ostatnio zainstalowanych poprawek


Przyjazny pacjentom tusz do tatuażu chirurgicznego

22 grudnia 2016, 10:13

Tatuaże to nie tylko ozdoby. Są wykorzystywane także w medycynie, np. by oznaczyć miejsce, które w przyszłości będzie poddawane leczeniu. Zwykłe tusze stwarzają jednak problemy, które ostatnio udało się przezwyciężyć. Nowy biokompatybilny tusz widać tylko w konkretnych warunkach oświetleniowych, poza tym znika on po wyznaczonym czasie.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk